Eki
10

2013

Fatih Terim Kişi Markası



Marketing Türkiye, 1 Ekim

Futbol, siyaset ve din kişilerin kurumlardan ön planda bulunduğu alanlar olarak göze çarpıyor. Çünkü liderin bu yapılara olan katkısı, raflarda gördüğümüz her hangi bir üründen çok daha fazla. Öte yandan lider, bu yapıların hepsinde markanın kendisinden daha ön planda. Futbolda ise teknik direktörün takıma ilişkin hissedilen etkisi belki de diğer tüm sporlardan fazla. Bunu kaybedilen bir maçtan sonra “istifa” seslerinin yükselmesinden de anlayabiliriz. Futbol pek çok spordan daha fazla takım oyunudur ve bu nedenle de bu takımın iyi bir lidere ihtiyacı vardır. Öte yandan futboldaki az gollü yapı da bunu destekler. Pek ala yapılan oyuncu değişiklikleri ve taktiklerle maçın yönü değiştirilebilir. Yani teknik direktörün rakip takıma karşı oyuna sürdüğü kadronun, maç içinde yürüttüğü taktiklerin, oyunculara yaptığı yönlendirmelerin ve oyuncu değişikliklerinin maça olan etkisi çok hissedilir düzeydedir.

Ancak her teknik direktör aynı marka özelliklerine ve gücüne sahip değil. Kimisi kenarda sakin sakin oturur ve takım gol attığında bile mutlu oldu mu olmadı mı anlamayız. Fatih Terim ise kameramanları her daim tetikte tutan teknik adamlardan. Hatta öyle ki kendisinin kameralara oynadığını iddia eden sanatçılar dahi oldu (Zeki Alasya, Halit Akçatepe). Heyecanlı, aktif, duygusal ve adeta maçın içinde. Her ne kadar terim için “İmparator” ifadesi kullanılsa da Terim’in marka kişiliğini en iyi ifade eden kelimeler sanırım Tatlı-Sert olur. Hani pek çoğumuzun kafasındaki “baba” imgesi gibi. O bizden biri, farklı bir hanedandan tepemizde biten ve bize hükmeden biri değil. Hem çocuklarını çok seviyor, onlarla ilgileniyor, onlarla duygusal bağları var hem de yeri geldiğinde azarı çekmekten geri durmuyor. Yeri geliyor bir futbolcunun şahsi arabasına dahi el koyabiliyor ve futbolcu buna itiraz etmiyor (Emre Belözoğlu (18), 1998). Oyuncularından Portekizli Bruma’yı arayıp “Ben senin hocan değil, babanım. Kendine dikkat et, sakatlanma.” demesi dahi onun nasıl bir algısı olduğunu açıklıyor (Eylül 2013). Öte yandan aynı Bruma’nın, maç içinde yaptığı hatalardan ötürü, devre arasında kimseden yemediği azarı yediğine de eminim. Terim’in marka algısının başbakan Recep Tayyip Erdoğanla birebir örtüştüğü görüşündeyim. Kim ne derse desin başbakan ülkenin çoğuna samimi geliyor ve o yeri geldiğinde Kasımpaşalı yönünü öne çıkarıp kaba konuşabiliyor, odayı terk edebiliyor, kızıyor, azarlıyor…

kişi marka

Her ne kadar markalara dair algılar çeşitli iletişim yöntemleriyle denetlenebilse de kişiler yaşayan ve duyguları olan markalar. Fatih Terim gibi duygularını açıkça yaşayan ve ifade eden liderler bu duyguları liderlik ettiği markalara daha kolay yansıtır. Bununsa hem pozitif hem negatif etkileri var. Bu sayede Terim, 90. dakikada oyuncuların koşmasını sağlayabilir, seyircinin 90 dakika susmamasını da… Galatasaray UEFA kupasını olağanüstü yetenekli oyuncular ve müthiş taktiklerle almadı. Liderin inancını ve motivasyonunu paylaşan bir takım sayesinde aldı. Heyecanlı bir kişiliğe sahip olmak teknikler geliştirmeyi ve taktikler üretmeyi perdeleyen bir